


Eksperckie USG endometriozy to szczegółowe badanie przezpochwowe, którego celem jest wykrycie i mapowanie zmian związanych z endometriozą, w szczególności torbieli endometrialnych, zrostów, adenomiozy oraz endometriozy głębokiej.
W Centrum Medycznym Tartaczna 2 eksperckie USG endometriozy w Gdańsku wykonuje wyłącznie dr Dominika Kozikowska. Badanie obejmuje systematyczną ocenę miednicy, a stwierdzone zmiany mogą zostać zlokalizowane i opisane zgodnie z klasyfikacją #Enzian.
Jest to odrębna usługa, bardziej rozbudowana niż standardowe USG ginekologiczne. Przy rejestracji należy wybrać badanie „USG endometriozy”, a nie zwykłą konsultację ginekologiczną lub standardowe USG przezpochwowe.
Standardowe USG przezpochwowe obejmuje przede wszystkim ocenę macicy, endometrium i jajników. Pozwala wykrywać między innymi mięśniaki, polipy, torbiele jajników oraz inne nieprawidłowości narządu rodnego.
Eksperckie USG w kierunku endometriozy ma znacznie szerszy zakres. Poza oceną macicy i jajników obejmuje systematyczne poszukiwanie zmian w przednim i tylnym przedziale miednicy, ocenę ruchomości narządów, obecności zrostów oraz badanie struktur, które mogą być zajęte przez endometriozę głęboką.
W badaniu wykorzystywana jest również ocena dynamiczna. Lekarz sprawdza wzajemną ruchomość macicy, jajników, jelita i innych struktur miednicy. Ograniczenie ruchomości może wskazywać na obecność zrostów lub głębokich zmian endometrialnych.

Badanie warto rozważyć w przypadku występowania objawów lub nieprawidłowości mogących wskazywać na endometriozę, takich jak:
Nasilenie bólu nie zawsze odpowiada rozległości endometriozy. Niewielkie zmiany mogą powodować bardzo silne dolegliwości, natomiast bardziej zaawansowana choroba może czasami przebiegać z niewielkimi objawami.
Zakres eksperckiego badania jest dobierany do objawów i sytuacji klinicznej pacjentki. Ocena może obejmować:
Eksperckie USG może pomóc określić lokalizację, wielkość i rozległość zmian oraz ich stosunek do sąsiednich narządów. Informacje te są istotne przy planowaniu dalszego postępowania zachowawczego, diagnostyki rezonansem magnetycznym lub leczenia operacyjnego.

Systematyczna ocena ultrasonograficzna pacjentki z podejrzeniem endometriozy opiera się na zasadach opracowanych przez międzynarodową grupę IDEA – International Deep Endometriosis Analysis. Obejmuje ona ocenę macicy i przydatków, poszukiwanie pośrednich cech choroby, badanie ruchomości narządów oraz ocenę przedniego i tylnego przedziału miednicy.
Wyniki badania mogą zostać opisane przy użyciu klasyfikacji #Enzian. Jest to system pozwalający w uporządkowany sposób przedstawić lokalizację i rozległość endometriozy, w tym zajęcie jajników, zrosty, endometriozę głęboką oraz zmiany obejmujące jelito, pęcherz moczowy lub moczowody.
#Enzian jest klasyfikacją służącą do mapowania choroby, a nie osobnym rodzajem badania. Umożliwia dokładniejsze przekazywanie informacji pomiędzy lekarzem wykonującym USG, ginekologiem prowadzącym, radiologiem i zespołem operacyjnym.
Przed rozpoczęciem badania dr Dominika Kozikowska przeprowadza wywiad dotyczący objawów, ich związku z cyklem miesiączkowym, wcześniejszego leczenia, przebytych operacji i planów dotyczących ciąży.
Badanie wykonywane jest przede wszystkim sondą przezpochwową. W razie potrzeby ocena może zostać uzupełniona badaniem przez powłoki brzuszne.
Podczas USG lekarz ocenia nie tylko wygląd poszczególnych narządów, lecz także ich wzajemną ruchomość. Wykonuje delikatne ruchy sondą i może zastosować niewielki ucisk w określonych obszarach miednicy. Pozwala to ocenić bolesność, obecność zrostów oraz objaw ślizgania.
Badanie trwa zwykle około 30 minut, jednak jego długość zależy od warunków anatomicznych, nasilenia dolegliwości i rozległości wykrytych zmian.
Po zakończeniu pacjentka otrzymuje opis zawierający najważniejsze wyniki badania. Lekarz omawia stwierdzone nieprawidłowości oraz możliwe dalsze postępowanie.

Przykładowe lokalizacje zmian ocenianych podczas USG endometriozy.
Badanie jest nieinwazyjne, ale u pacjentek z silnymi dolegliwościami bólowymi lub zmianami endometriozy głębokiej może powodować przejściowy dyskomfort. Szczególnie wrażliwe mogą być obszary objęte chorobą.
Badanie wykonywane jest z uwzględnieniem komfortu pacjentki. W każdej chwili można zgłosić ból, poprosić o zmniejszenie ucisku albo przerwanie badania.
Sposób przygotowania może zależeć od planowanego zakresu badania. Szczegółowe instrukcje pacjentka otrzymuje podczas rejestracji.
Na wizytę warto zabrać:
Nie należy samodzielnie stosować środków przeczyszczających ani wykonywać wlewki doodbytniczej, chyba że takie przygotowanie zostało wyraźnie zalecone podczas rejestracji.
Badanie można zazwyczaj wykonać niezależnie od dnia cyklu. W przypadku intensywnego krwawienia, podejrzenia ciąży lub wątpliwości dotyczących przygotowania warto wcześniej skontaktować się z rejestracją.
Prawidłowy wynik eksperckiego USG nie wyklucza wszystkich postaci endometriozy. Badanie pozwala z dużą dokładnością ocenić torbiele endometrialne i wiele zmian endometriozy głębokiej, jednak drobne ogniska powierzchownej endometriozy otrzewnowej mogą pozostawać niewidoczne.
Wynik USG należy zawsze interpretować razem z objawami, wywiadem i badaniem ginekologicznym. Jeżeli dolegliwości utrzymują się mimo prawidłowego wyniku, lekarz może zalecić dalszą obserwację, leczenie objawowe, rezonans magnetyczny lub inną formę diagnostyki.
Wykrycie zmian w badaniu USG nie oznacza automatycznie konieczności leczenia operacyjnego. Decyzja zależy między innymi od rodzaju i nasilenia objawów, lokalizacji zmian, wieku pacjentki, planów dotyczących ciąży oraz skuteczności dotychczasowego leczenia.
U części pacjentek właściwe może być leczenie farmakologiczne i obserwacja. Zabieg rozważa się między innymi przy silnych dolegliwościach, nieskuteczności leczenia zachowawczego, określonych problemach z płodnością lub zmianach wpływających na funkcjonowanie jelita albo układu moczowego.
W zależności od wyniku USG i sytuacji klinicznej lekarz może zalecić dodatkową diagnostykę:
Markery CA-125 i CA 19-9 nie są wystarczająco swoiste, aby samodzielnie potwierdzić lub wykluczyć endometriozę. Nie zastępują konsultacji lekarskiej ani właściwie wykonanych badań obrazowych.
Eksperckie USG endometriozy w Centrum Medycznym Tartaczna 2 wykonuje wyłącznie dr Dominika Kozikowska. Badanie obejmuje szczegółową ocenę miednicy oraz mapowanie wykrytych zmian z możliwością ich opisania zgodnie z klasyfikacją #Enzian.
Ze względu na specjalistyczny charakter badania oraz duże zainteresowanie warto rezerwować termin z wyprzedzeniem. Rejestracja może poinformować o najbliższym wolnym terminie i możliwości wpisania na listę rezerwową.
Umów badanie przez formularz kontaktowy lub rejestrację telefoniczną pod numerem 58 719 10 25 albo przez portal ZnanyLekarz: dr Dominika Kozikowska.
Więcej informacji o objawach i leczeniu znajdziesz na stronie: endometrioza Gdańsk – objawy, diagnostyka i leczenie.


